Historia Hufca Lubliniec

Harcerstwo to nie jest coś, co się umie, ale to jest coś czym się jest.

enfrdeitptrues

Świadkowie Historii

Krótkofalarstwo 1938-1939

W 1923r. na Zlocie Chorągwi Wielkopolskiej w Poznaniu uruchomiono pierwszą polową radiostację harcerską. Jednak dopiero w latach 30-tych nastapił w harcerstwie rozwój krótkofalarstwa. W  1934r. przy Głównej Kwaterze Harcerzy powstał samodzielny Referat Krótkofalarstwa. W 1936r. ZHP przystąpił do Polskiego Związku Krótkofalowców. Utworzono wówczas Referaty Krótkofalarskie w głównych kwaterach harcerek i harcerzy. Na upowszechnienie krótkofalarstwa wpłynęło ukazanie się broszury "Wstęp do krótkofalarstwa", autorstwa hm. Stanisława Peterki. W listopadzie 1937r. nastąpiło oficjalne otwarcie harcerskiej sieci łączności radiowej – „została uruchomiona radiostacja Głównej Kwatery Harcerzy. Aby uzyskać prawa krótkofalowca, należało otrzymać z Ministerstwa Poczt i Telegrafów licencję na krótkofalową radiostację nadawczą, a z Głównej Kwatery przydział znaków nasłuchowych.

radio2019yhyhyhy

Referat krótkofalarstwa pośredniczył przy sprowadzaniu bezcłowego sprzętu amerykańskiego o wartości ok. 2 000 zł. Starał się również o rabaty na sprzęt radiowy, zapoczątkował istnienie ruchomych biblioteczek radiowych, zabiegał w Ministerstwie Poczt i Telefonów o przyśpieszenie legalizacji radiostacji nadawczych. W 1938r. istniało ich dwanaście, dodatkowo 8 prywatnych radiostacji harcerskich było zrzeszonych w klubach Polskiego Związku Krótkofalowców, zaś dalsze 8 było w trakcie legalizacji. Harcerskich jednostek organizacyjnych, pracujących z tą specjalnością było wówczas 50. Skupiały one 1800 harcerzy w ponad 100 miejscowościach. W 1938r. odbyło się 28 harcerskich kursów radiowych, liczących łącznie ponad 400 uczestników.

Na początku stycznia 1939r. przydzielone zostały nowe serie znaków nasłuchowych przez GKH-y, w wyniku czego powstało 15 nowych radiostacji harcerskich. W ramach kursu odbyła się II Konferencja Radiowa zajmująca się problemami krótkofalarstwa harcerskiego.

Na przełomie stycznia i lutego 1939r. odbyły się I Foniczne Harcerskie Zawody Radiowe, w których wzięło udział 10 stacji nadawczych i 74 nasłuchowych. Od lutego 1939r. „Tygodnik Radiowy” stał się 2-godzinną audycja zawierającą część muzyczną. W czerwcu 1939r. weszła w życie Instrukcja o harcerskich dyplomach radiowych. Łącznie w 1939r. nadsyłanych było do biura QSL ZHP ponad 1000 kart miesięcznie.

W drugiej połowie sierpnia 1939 roku Ministerstwo Poczt i Telegrafów zarządziło przerwanie działalności radiostacji amatorskich cofając wszystkie licencje nadawcze. Ten nieprzemyślany krok zlikwidował zorganizowaną w ramach pogotowia harcerskiego sieć radiowej łączności. Łączności, której tak brakowało we wrześniu 1939 roku.

Na fali zainteresowania działalnością krótkofalarską także w Hufcu Lubliniec - najpierw pod koniec 1938r. licencję nasłuchową otrzymał druh Stanisław Wojciechowski - SPL 889,

zhpwojciechradio2019

zaś w marcu 1939r. rozpoczął działalność Harcerski Ośrodek Radiowy w Lublińcu - ze znakiem SP 919 H. Niestety na chwilę obecną nic więcej nie wiemy o jego funkcjonowaniu w okresie od marca do sierpnia 1939r.

nasluchy1939erera

W okresie międzywojennym w Lublińcu pierwszym licencjonowanym krótkofalarzem był starszy sierżant Alojzy KOSMALA, który posługiwał się  znakiem SP1OM. Był on łącznościowcem w 74 Górnośląskim Pułku Piechoty (74GPP).

radiopierwszelub2017rtyh
Alojzy Kosmala - licencję otrzymał w listopadzie 1937r.

Opracowane na podstawie:
Kamil Wais - Związek Harcerstwa Polskiego w latach 1918-1939. Studia z dziejów organizacji młodzieżowej w II RP - Rzeszów 2007r.
Wiadomości urzędowe - grudzień 1938r, marzec 1939r.